16 Mayıs 2022

Helixbilim.com

Güncel Bilim ve Teknoloji Siteniz…

Gece kuşu olmamıza neden olan gen mutasyonu keşfedildi

gece-kusu

gece-kusu

Gece kuşu olmamıza neden olan gen mutasyonu keşfedildi. Halk arasında gece kuşu olarak adlandırılan bazı insanlar gece geç saatlere kadar uyuyamaz sabahta erken kalkmakta zorlanır.

Araştırmalara göre bu kişilerin biyolojik saatlerinin bir mutasyondan dolayı normalden yavaş çalıştığı ortaya koydu. Bu kişilerin CRY1 genlerindeki mutasyon yüzünden biyolojik saatlerinde yaklaşık 2-2,5 saatlik bir gecikme olduğu anlaşıldı. Bu kişilerin yaşadığı uyku sorunu aslında gecikmiş uyku fazı bozukluğu( DSPD) olarak adlandırılan bir hastalığın sonucudur.

Gece kuşu olmamıza neden olan gen mutasyonu keşfedildi. Halk arasında gece kuşu olarak adlandırılan bazı insanlar gece geç saatlere kadar uyuyamaz sabahta erken kalkmakta zorlanır.

Araştırmalara göre bu kişilerin biyolojik saatlerinin bir mutasyondan dolayı normalden yavaş çalıştığı ortaya koydu. Bu kişilerin CRY1 genlerindeki mutasyon yüzünden biyolojik saatlerinde yaklaşık 2-2,5 saatlik bir gecikme olduğu anlaşıldı. Bu kişilerin yaşadığı uyku sorunu aslında gecikmiş uyku fazı bozukluğu( DSPD) olarak adlandırılan bir hastalığın sonucudur.

Bilkent üniversitesinden Tayfun  Özçelik ve Rockefeller  üniversitesinden Micheal young’un önderliğinde yürütülen araştırmada bulunan mutasyon DSPD ile ilgili olarak tanımlanan ilk mutasyon.

DSPD tanısı konulan kişiler geceleri uykuya dalmakta çok zorlanıyor. Bazen uyku o kadar gecikiyorki gün boyunca uzun şekerlemeler şeklinde parçalanmış bir uyku düzeni ortaya çıkabiliyor. DSPD den etkilenen kişiler aynı zamanda çalışma hayatına  ve sosyal ortamlara uyum sağlamada da zorluklar yaşayabiliyor. Öyleki, bu mutasyonu taşıyan kişiler  sanki bir jetlag yaşıyormuş gibi hissedebiliyor.

CRY1 genleri ilk defa 1970 yılında Aziz Sancar tarafından bakterilerde tanımlanniş ve biyolojik saat ile ilişkilendirilmişti. Son yapılan bu çalışmalar bunu doğrulamiş ve Gece kuşu mutasyonun keşfi CELL dergisinde 2017 yılının en iyi bilimsel keşfi olarak gösterildi. CRY1 genlerinin  mutasyonunun keşfi  DSPD hastalığına yönelik genetik bir tanı testi geliştirilmesine ve bir çözüm bulunmasına imkan sağlayacak.

Jetlag:çok sayıda saat diliminin atlandığı uzun uçak yolculukları sonunda ortaya çıkan vücut saati ve yerel saat uyumsuzluğu.

Kaynak :bilim teknik dergisi  sayı 606

helixbilim sizin siteniz…